وقتی قصد خرید تجهیزات اینترنتی را داریم، با دو اصطلاح مودم (Modem) و روتر (Router) روبه‌رو می شویم. شاید تصور منید این دو یکسان هستند اما اینطور نیست.
در این مقاله از سان‌نت، قصد داریم به این موضوع بپردازیم که تفاوت مودم و روتر چیست؟ با کاربردهای آن‌ها و تفاوت‌هایشان آشنا شویم تا بتوانید متناسب با نیاز خود، انتخاب بهتری داشته باشید.
مودم چیست؟
مودم (Modem) یکی از تجهیزات اصلی برای برقراری ارتباط با شبکه اینترنت است. این دستگاه وظیفه دارد ارتباط بین تجهیزات شما و شبکه شرکت ارائه‌دهنده اینترنت (ISP) را برقرار کند.
واژه Modem از ترکیب دو کلمه Modulator و Demodulator ساخته شده است. به زبان ساده، مودم سیگنال‌های دریافتی از شبکه ارائه‌دهنده اینترنت را به شکلی تبدیل می‌کند که تجهیزات دیجیتال بتوانند آن‌ها را دریافت و پردازش کنند و اطلاعات ارسالی را نیز در مسیر برگشت به سیگنال مناسب تبدیل می‌کند.
برای درک بهتر، فرض کنید اینترنت مانند یک جاده ارتباطی بین خانه شما و دنیای خارج است. مودم در واقع دروازه ورود این ارتباط به شبکه داخلی شما محسوب می‌شود.
البته همه مودم‌ها از یک نوع فناوری برای اتصال استفاده نمی‌کنند. بسته به نوع سرویس اینترنت، ممکن است با مودم‌های ADSL، VDSL، سیم‌کارتی، TD-LTE یا تجهیزات مربوط به فیبر نوری روبه‌رو شوید.
مودم چه کاری انجام می‌دهد؟
مهم‌ترین وظیفه مودم، برقراری ارتباط با شبکه ارائه‌دهنده اینترنت و انتقال اطلاعات به تجهیزات داخلی است.
برای مثال، زمانی که یک صفحه اینترنتی را در موبایل خود باز می‌کنید، اطلاعات موردنیاز باید از طریق شبکه شرکت ارائه‌دهنده اینترنت به دستگاه شما برسد. مودم در این مسیر نقش مهمی در برقراری ارتباط دارد.
مهم‌ترین کاربردهای مودم عبارت‌اند از:
برقراری ارتباط با اینترنت
مودم امکان اتصال به شبکه اینترنت را از طریق فناوری‌های مختلف فراهم می‌کند. نوع اتصال به سرویس اینترنت شما بستگی دارد؛ برای مثال ممکن است اینترنت از طریق خط تلفن، سیم‌کارت یا تجهیزات فیبر نوری تأمین شود.
تبدیل سیگنال‌ها
مودم اطلاعات را متناسب با فناوری ارتباطی مورد استفاده، ارسال و دریافت می‌کند تا امکان تبادل داده بین شبکه ارائه‌دهنده اینترنت و تجهیزات دیجیتال فراهم شود.
فراهم کردن مسیر ارتباطی برای تجهیزات دیگر
مودم می‌تواند ارتباط اینترنت را از طریق کابل شبکه به یک کامپیوتر یا روتر منتقل کند. در برخی مدل‌ها نیز قابلیت‌های دیگری مانند وای‌فای و مدیریت شبکه در همان دستگاه قرار گرفته است.
انواع مودم از نظر نوع اتصال
مودم‌ها بر اساس فناوری اتصال به اینترنت انواع مختلفی دارند:
مودم ADSL: برای اتصال به اینترنت از طریق خطوط تلفن ثابت استفاده می‌شود.
مودم VDSL: نوعی اتصال مبتنی بر خطوط تلفن است که در شرایط مناسب می‌تواند سرعت بیشتری نسبت به ADSL ارائه دهد.
مودم سیم‌کارتی 4G و 5G: با استفاده از سیم‌کارت و شبکه تلفن همراه به اینترنت متصل می‌شود. مودم‌های 5G به نسبت مودم‌های 4G قیمت بالاتری دارند و چون در ایران 5G نیست بهتر است در صورت نیاز به سراغ مدل‌های 4G بروید.
مودم TD-LTE: برای استفاده از سرویس اینترنت ثابت بی‌سیم TD-LTE طراحی شده و از سیم‌کارت مخصوص این سرویس استفاده می‌کند.
تجهیزات فیبر نوری: در شبکه‌های فیبر نوری معمولاً از دستگاهی به نام ONT برای تبدیل ارتباط نوری به ارتباط قابل استفاده در شبکه داخلی استفاده می‌شود.
بنابراین، هنگام خرید مودم باید ابتدا نوع اینترنتی را که قصد استفاده از آن دارید مشخص کنید و سپس مودم مناسب با سرویس مورد نظر خود را خریداری کنید.
روتر چیست؟
روتر (Router) یکی دیگر از تجهیزات مهم شبکه است که وظیفه اصلی آن مدیریت و هدایت اطلاعات بین شبکه‌های مختلف و دستگاه‌های متصل به شبکه است.
اگر مودم را دروازه ورود اینترنت به خانه در نظر بگیریم، روتر مانند یک مدیر توزیع‌کننده عمل می‌کند که مشخص می‌کند اطلاعات باید به کدام دستگاه ارسال شوند.
برای مثال، فرض کنید در خانه خود هم‌زمان از موبایل، لپ‌تاپ، تلویزیون هوشمند و کنسول بازی استفاده می‌کنید. روتر امکان اتصال این دستگاه‌ها به یک شبکه مشترک و استفاده هم‌زمان آن‌ها از ارتباط اینترنت را فراهم می‌کند.
روترها می‌توانند از طریق کابل شبکه یا به‌صورت بی‌سیم (Wi-Fi) با دستگاه‌های مختلف ارتباط برقرار کنند.
نکته مهم این است که همه روترها مودم داخلی ندارند. یک روتر معمولی برای اتصال به اینترنت معمولاً باید به مودم یا تجهیزاتی مانند ONT متصل شود.
روتر چه کاری انجام می‌دهد؟
- رابط بین مودم و اینترنت گوشی یا کامپیوتر شما که از طریق وای فای دریافت می‌کنید همین روتر است.
- روتر یک شبکه محلی کوچک (LAN) ایجاد می‌کند تا دستگاه‌های موجود در اطراف در صورت داشتن رمز بتوانند از اینترنت مودم استفاده کنند.
- روتر بدون وجود مودم هیچ کارایی ندارد و برای استفاده از روتر حتما به مودم نیاز خواهید داشت؛ چرا که تا اینترنتی موجود نباشد نمی‌توان آن را به دستگاه‌های مختلف انتقال داد.
Mesh Network یعنی چه؟
شبکه Mesh یا مش، نوعی شبکه بی‌سیم است که از چند دستگاه به نام Node (گره) تشکیل می‌شود. در این ساختار، یک دستگاه به‌عنوان روتر اصلی عمل می‌کند و سایر گره‌ها در نقاط مختلف محیط قرار می‌گیرند تا پوشش وای‌فای را گسترش دهند.
گره‌های شبکه Mesh با یکدیگر ارتباط برقرار می‌کنند و به توزیع بهتر سیگنال وای‌فای کمک می‌کنند. به این ترتیب، می‌توانید در بخش‌های مختلف خانه یا محل کار، حتی نقاطی که قبلاً سیگنال ضعیفی داشتند، به اینترنت متصل شوید.
مهم‌ترین مزیت شبکه Mesh ایجاد پوشش وای‌فای گسترده‌تر و یکپارچه‌تر است؛ به‌طوری‌که هنگام جابه‌جایی بین اتاق‌ها، دستگاه شما معمولاً بدون نیاز به تغییر دستی شبکه، به گره مناسب متصل می‌شود.
مودم روتر چیست؟
مودم روتر (Modem Router) دستگاهی است که قابلیت‌های مودم و روتر را در یک بدنه ترکیب می‌کند.
به عبارت دیگر، این دستگاه هم می‌تواند ارتباط با شبکه ارائه‌دهنده اینترنت را برقرار کند و هم اینترنت را بین دستگاه‌های مختلف به اشتراک بگذارد.
برای مثال، بسیاری از مودم‌های ADSL خانگی دارای قابلیت روتر و وای‌فای هستند. با خرید چنین دستگاهی دیگر نیازی نیست یک مودم جداگانه و یک روتر مستقل تهیه کنید.
در واقع آنتن‌هایی که به روی مودم خود مشاهده می‌کنید آنتن‌های روتر هستند و وظیفه دارند سیگنال‌ها را به فاصله دورتری ارسال کنند تا گوشی شما در هر نقطه از خانه بتواند این سیگنال‌ها و در نتیجه اینترنت را دریافت کند. در حال حاضر کمتر دیده می‌شود که کاربران از مودم و روتر جداگانه استفاده کنند.
تفاوت مودم و روتر چیست؟
حالا که با عملکرد هر دو دستگاه آشنا شدیم، بهتر است تفاوت آن‌ها را به‌صورت خلاصه بررسی کنیم.
مودم وظیفه دریافت سیگنال از شرکت ارائه‌دهنده خدمات اینترنت (ISP) و تبدیل آن به اطلاعات قابل استفاده برای دستگاه‌های دیجیتال را بر عهده دارد.
در مقابل، روتر با ایجاد یک شبکه داخلی، ارتباط اینترنت را بین دستگاه‌های مختلف مانند گوشی موبایل، لپ‌تاپ، کنسول بازی و سایر تجهیزات به اشتراک می‌گذارد و امکان اتصال هم‌زمان آن‌ها به اینترنت را فراهم می‌کند.
به‌طور معمول، روتر برای دسترسی به اینترنت به یک مودم یا منبع اتصال اینترنت نیاز دارد؛ اما مودم می‌تواند بدون روتر نیز ارتباط اینترنت را برای یک دستگاه برقرار کند.
امروزه بسیاری از تولیدکنندگان، قابلیت‌های این دو دستگاه را در قالب یک محصول با نام مودم روتر (Modem Router) ترکیب کرده‌اند. به همین دلیل، با خرید یک مودم روتر می‌توانید هم به اینترنت متصل شوید و هم آن را از طریق کابل شبکه یا وای‌فای بین دستگاه‌های مختلف به اشتراک بگذارید.
تفاوت پورت‌های روتر و مودم
یکی دیگر از مواردی که هنگام خرید تجهیزات شبکه باید به آن توجه کنید، تعداد و نوع پورت‌های دستگاه است.
مودم‌ها چندین پورت مختلف برای اتصال به لپ تاپ، کامپیوتر و سایر دستگاه‌ها دارند و این در صورتی است که روتر تنها دارای دو پورت LAN و WAN است.
پورت‌ها در واقع محل اتصال کابل‌ها به مودم یا روتر هستند و هرکدام کاربرد مشخصی دارند. در ادامه با چند مورد از آن ها آشنا می شویم:
پورت WAN چیست؟
پورت WAN مخفف عبارت Wide Area Network است و برای اتصال روتر به شبکه خارجی یا منبع اینترنت استفاده می‌شود.
در یک شبکه خانگی معمولی، کابل شبکه‌ای که از مودم یا ONT خارج می‌شود، به پورت WAN روتر متصل خواهد شد.
این پورت در بسیاری از روترها با رنگ متفاوت یا عبارت Internet مشخص شده است.
پورت LAN چیست؟
پورت LAN مخفف Local Area Network است و برای اتصال دستگاه‌های داخل شبکه به روتر استفاده می‌شود.
برای مثال، می‌توانید کامپیوتر، کنسول بازی، تلویزیون هوشمند یا دستگاه‌های دیگر را با کابل شبکه به این پورت متصل کنید.
اتصال کابلی در بسیاری از شرایط، پایداری بیشتری نسبت به وای‌فای دارد.
پورت DSL چیست؟
این پورت در مودم‌های ADSL و VDSL برای اتصال دستگاه به خط تلفن استفاده می‌شود.
معمولاً کابل تلفن با سوکت کوچک RJ11 به این ورودی متصل می‌شود.
پورت تلفن (Phone)
برخی مودم‌ها دارای پورت تلفن هستند که برای استفاده از سرویس تلفن مبتنی بر اینترنت (VoIP) کاربرد دارد.
نکته مهم: تعداد و نوع پورت‌ها در مدل‌های مختلف متفاوت است. بنابراین هنگام خرید، فقط به ظاهر دستگاه یا تعداد آنتن‌ها توجه نکنید و مشخصات فنی آن را نیز بررسی کنید.
جمع‌بندی
اگر به دنبال یک راهکار ساده برای استفاده خانگی هستید، مودم روتر می‌تواند انتخاب مناسبی باشد؛ اما اگر به امکانات پیشرفته‌تر، مدیریت بهتر شبکه یا پوشش وای‌فای گسترده‌تر نیاز دارید، استفاده از مودم و روتر جداگانه یا سیستم Mesh را نیز بررسی کنید.
در نهایت، مهم‌ترین نکته هنگام خرید این است که تجهیزات خود را متناسب با نوع اینترنت، متراژ محیط، تعداد دستگاه‌های متصل و نیازهای واقعی‌تان انتخاب کنید.
برای آشنایی بیشتر با سرویس‌های اینترنتی و انتخاب تجهیزات مناسب، می‌توانید سایر مطالب آموزشی سان‌نت را نیز مطالعه کنید.
سوالات متداول
تفاوت مودم و روتر چیست؟
مودم و روتر تفاوت‌های زیادی باهم دارند که از برجسته‌ترین آن‌ها می‌توان به تعداد پورت‌ها، تفاوت در IP و محدوده منطقه پوشش دهی شبکه است.
مودم بهتر است یا روتر؟
جواب این سوال بستگی به نیاز شما دارد و با مطالعه کامل درباره هر دو این دستگاه می‌توانید بهترین تصمیم را بگیرید.
هنوز دیدگاهی ثبت نشده است.